Nasıl Çalışır?

Reel Getiri'nin kullandığı formüller, veri kaynakları ve hesaplama sınırlamaları — açık ve teknik.

1. Sorun: Nominal getiri yanıltıcıdır

Türkiye'de enflasyon kronik olarak yüksek. Bu ortamda bir portföy uygulamasının "+%38 kazandın" demesi, paranın satın alma gücünün aslında düştüğünü gizleyebilir.

Nominal getiri yalnızca TL cinsinden ne kadar değiştiğini gösterir. Reel getiriise aynı dönemi enflasyona göre düzeltilmiş olarak gösterir: "piyasayı ve enflasyonu yendim mi?" sorusunu rakamla cevaplar.

2. Ağırlıklı ortalama alış tarihi

Birden fazla farklı tarihte alış yapıldığında "enflasyon ne zamandan beri hesaplanmalı?" sorusu ortaya çıkar. Reel Getiri, naif "ilk alış tarihi" yerine maliyet-ağırlıklı ortalama alış tarihi kullanır.

Yeni alış sonrası ağırlıklı tarih =
  (önceki_maliyet × önceki_ağırlıklı_tarih + yeni_tutar × yeni_tarih)
  ─────────────────────────────────────────────────────────────────
                   önceki_maliyet + yeni_tutar

Satış yapıldığında ağırlıklı tarih değişmez; maliyet orantısal olarak azalır (ör. %30 satış → maliyet ×0.70).

Bu sayede "1 yıl önce az, 1 ay önce çok yatırdım" senaryosunda enflasyon hesabı gerçekçi kalır: yakın tarihli büyük alışlar daha az enflasyon dönemi taşır.

3. Kümülatif TÜFE katsayısı

TÜİK'in aylık TÜFE oranları kullanılarak ağırlıklı alış tarihinden bugüne kümülatif enflasyon hesaplanır.

kümülatif_katsayı = ∏ (1 + TÜFE_oranı[ay] / 100)
  → alış ayından bugüne her ay için çarpım

Eksik ay varsa (TÜİK yayın gecikmesi):
  katsayı ×= (1.03) ^ eksik_ay_sayısı
  → aylık %3 yaklaşımı (~yıllık %43)

TÜİK TÜFE verisini her ayın başında bir önceki ay için yayınlar — genellikle 1–2 aylık gecikme olur. Eksik aylar için %3/ay kaba tahmini kullanılır; bu tahmin kesin değil, yaklaşıktır. Dashboard'da "tahmini" uyarısı gösterilir.

4. Reel getiri hesabı

Portföydeki her hâlâ tutulan pozisyon için enflasyona göre düzeltilmiş "başa baş" değer hesaplanır, güncel piyasa değeriyle karşılaştırılır.

enflasyon_düzeltilmiş_maliyet = maliyet × kümülatif_katsayı

reel_kâr_(₺) = güncel_piyasa_değeri − enflasyon_düzeltilmiş_maliyet

reel_getiri_(%) = reel_kâr / orijinal_maliyet × 100

Sonuç pozitifse enflasyonu yenmişsin — parasal gücün artmış. Negatifse nominal kazansan bile satın alma gücün azalmış demektir.

Gerçekleşmiş kâr/zarar (satılan pozisyonlar) ve temettüler ayrı takip edilir; reel getiri hesabına sadece hâlâ tutulan pozisyonlar girer.

5. Benchmark (fırsat maliyeti)

"Aynı parayı X'e koysaydım ne olurdu?" sorusunu yanıtlamak için aynı ağırlıklı alış tarihinden bugüne benchmark getirisi hesaplanır.

BIST-100Bigpara API

USD/TRYYahoo Finance

Gram AltınYahoo Finance (GC=F)

Kripto (BTC vb.)Binance API

benchmark_getiri_(%) =
  (benchmark_fiyat_bugün − benchmark_fiyat_ağırlıklı_alış_tarihi)
  ─────────────────────────────────────────────────────────────────
              benchmark_fiyat_ağırlıklı_alış_tarihi
  × 100

Benchmark tarihi, portföydeki tüm pozisyonların maliyet-ağırlıklı ortalama alış tarihidir — portföy bazında tek bir karşılaştırma noktası kullanılır.

6. Veri kaynakları ve gecikmeler

Veri	Kaynak	Gecikme	Güncelleme
TÜFE (aylık)	TÜİK	1–2 ay	Aylık (elle)
BIST hisse fiyatları	Bigpara	~15 dk	Talep anında
USD/TRY, Altın, Yabancı hisse	Yahoo Finance	~15 dk	Talep anında
Kripto (BTC, ETH vb.)	Binance	Gerçek zamanlı	Talep anında
Kullanıcı işlemleri	Supabase (kullanıcı girer)	—	Anlık

Yahoo Finance ve Bigpara verileri ~15 dakika gecikmeli olabilir. Gerçek zamanlı trading kararları için bu platform uygun değildir.

7. Sınırlamalar ve bilinen eksikler

TÜFE gecikmesi: TÜİK yayın takvimi nedeniyle son 1–2 ay tahmini katsayıyla doldurulur. Gerçek veri yayınlandığında otomatik güncellenir.
Temettü reinvestment yok: Alınan temettüler portföye geri yatırılmış gibi hesaplanmaz; ayrı kalem olarak gösterilir.
Vergi ve komisyon yok: Hesaplama brüt getirilere dayanır. Stopaj, borsa komisyonu ve SGK kesintileri dahil edilmez.
Manuel veri girişi: Banka veya aracı kurum entegrasyonu yoktur. Hatalı girilen işlemler hesabı doğrudan etkiler.
Benchmark tek nokta: Portföy bazında tek bir ağırlıklı alış tarihi kullanılır; pozisyon bazında ayrı benchmark karşılaştırması şu an mevcut değil.
Yabancı hisse kur riski: USD cinsinden hisseler TRY'ye çevrilirken güncel kur kullanılır; alış zamanındaki kurla tam kur-getiri ayrıştırması yapılmaz.

8. Veri sahipliği ve gizlilik

Girdiğin tüm işlem verileri yalnızca sana aittir. Supabase Row Level Security (RLS) ile veritabanı seviyesinde izole edilmiştir — başka bir kullanıcı verilerini göremez, Reel Getiri ekibi de erişemez. Veri satışı yapılmaz.

Hesabını sildiğinde tüm veriler kalıcı olarak silinir (Ayarlar → Hesabımı Sil).

Reel Getiri bir analiz aracıdır; profesyonel finansal danışmanlık veya yatırım tavsiyesi sunmaz. Gösterilen tüm rakamlar bilgilendirme amaçlıdır. Metodoloji hakkında soru ve önerilerin için: destek@reelgetiri.com

← Ana sayfaya dön